25.09.2019 tarihinde kapımı çalan postacı Türkiye Barolar Birliği tarafından gönderilmiş bir zarf getirdi. Zarfı açtığımda içinden, “Yargı Reformu Strateji Belgesi Neler Getiriyor?” başlığını taşıyan kitapçık çıktı…
Hemen incelemeye başladım. 23 Maddeden oluşan önemli konu başlıklarının açıklandığı ve biz avukatlara, yargı mensuplarına ve vatandaşlara ne gibi haklar getirdiğini, yeniliklerin neler olduğunu, gerçekten reform özelliği taşıyıp taşımadığını mesleğine olan görevlerini yerine getirmeye çalışan her avukat gibi öncelikle avukatlık mesleğini doğrudan ilgilendiren konuları araştırdım
Reform, sözlükteki anlamı ile “Daha iyi duruma getirmek için yapılan değişiklik, düzeltme, düzeltim.” Olarak tanımlanmaktadır. Kitapçıkta yer aldığı şekliyle getirilmek istenen yenilikleri sırasıyla inceleyip, gerçek bir reform getirip getirmediğini araştırıp birlikte değerlendirelim…
Avukatlığa kabulde “Hukuk alanındaki mesleklere girecekler için sınav” getirilmesi, sınavı kazananların tercih edecekleri meslek dallarında tekrar sınava tabi tutulmaları reformdur. Ama ne yazık ki, avukatlar için staj sonunda avukatlığı giriş sınavı düzenleyen bir hüküm konulmadığı gibi staj sonunda bir sınav getirilmemiştir. Avukatlar yönünden tasarıya reformdur diyemeyiz.
3.4.5 numarayla açıklananlar, genç avukatlar açısından çekici görülebilir. Yapılacağı söylenen düzenlemeler Avukatlık kanunun 2. madde 3. fıkrası ve 35/A maddelerinde zaten var ama resmi kurulumlarca dikkate alınmıyor. Dikkate almayanlar hakkında cezai ve idari yaptırım getirilmesi zaten sorunu çözer. Ayrıca KDV ile ilgili düzenleme ilk pakette yok. Dün bir kararla bazı davalarda %8’e düşürüldü. Neden tüm davalarda düşürülmedi o da ayrı bir konu.
Stajyer avukatların, staj süresince ücretini ve sigortasını kim ödeyecektir? Açıkça belli değil, yanında staj yaptığı avukat tarafından ödenecekse durum çok vahim. Sonuçlarını her avukat bildiği için açmıyorum…
Vatandaşlara, “hukuki himaye sigortası” getirilmesi önemli bir adımdır ama reform değildir. Hukuk sigortası sosyal devlet olmanın bir gereğidir.
Duruşma tutanakları ve ara kararlarının celse arasında yerine getirilmesi zaten Uyap sistemi ve mevzuatımızda yürürlükte olan bir uygulamadır.
Avukatların davada kullanacakları belgelere ulaşması Avukatlık yasasının 2. maddesinde zaten var…
Kitapçıkta 11. sırada yer alan avukatlara yeşil pasaport verilmesi reform değil, avukatlara ait olan bir hakkı teslim etmektir. Kaldı ki, bunun nasıl yapılacağı kimlere verileceği, nasıl verileceği netleşmiş değildir. Birinci pakette sunulan ve 5682 sayılı Pasaport Kanunun 14. Maddesinin sonuna eklenen, Ek 7. maddenin son fıkrasında “pasaport verilebilir” cümlesi konulmuştur. Bunun diğer bir anlamı verilmeyebilir şeklinde anlaşılır…
“Düşünce özgürlüğünün korunması, geliştirilmesi reform belgesinin ilk hedefi” olarak gösterilmesi Anayasa ile korunmuş bir hakkın yasayla tekrar korunması anlamına gelir ki, bu durum anayasanın tam olarak uygulanmadığının itirafıdır…
15 yaşından küçük çocuklarla ilgili düzenleme zaten yürüklükteki Ceza Muhakemesi yasasında var. Ama uygulanmıyor…
Yargıtay’ın yükünü hafifletmek için getirilen, getirilme aşamasında yararlı olmayacağını savunduğumuz İstinaf uygulamasından vazgeçilmeye mi çalışılıyor?
Mahkeme kararlarının gerekçeli olacağı Anayasanın 141. M. 3. fıkrasında yazılmıştır. 138-139. maddeleri arasında belirlenmiş, hâkimlik teminatı ve özlük hakları gibi çoğu anayasa tarafından garanti altına alınmış hakları yasada yazdığı şekilde uygulamak yerine reform olarak değerlendirilmesi sizce doğru mudur?
Barolar birliği tarafından “Yargı Reformu Strateji Belgesi Neler Getiriyor?” ismi verilen kitapçıkta yargıda reform olarak gösterilen konuların çoğunluğu anayasada ve yasalarda yazılı var olan haklardır…
Demokratik toplumlarda uygulanan ve Anlayasımıza yazılmış temel hak ve özgürlüklerin uygulanmayıp, yargı reformu adı altında yeniden sunulması hiçbir zaman reform olarak nitelendirilemez…
Ben Barolar Birliği tarafında adıma gönderilen Strateji belgesinde biz avukatları mesleki olarak ilgilendiren bölümlerini değerlendirdim. Türkiye Büyük Millet Meclisine sunulan 1. Reform Paketinde avukatları mesleki olarak doğrudan ilgilendiren, hukuk alanındaki mesleklere giriş sınavı ve pasaport verilmesi dışında bir yenilik göremedim… Yasa ne kadar mükemmel olursa olsun, uygulayıcı mükemmel ve adil değilse o yasa en kötü yasadır.