Orman yangınları neden önlenemiyor?

Türkiye ormanları, 2025 yılında tamamen yandı dersem abartmış sayılmam. Eylül ayına girdiğimiz günlerde Aydın-Denizli sınırındaki ormanlarda çıkan yangın, söndürülemedi, altı gün sürdü…

Dinlediğim bir haberde Karabük’te orman yangını çıkardığı iddiası ile ormanda kesim yapan 5 yabancı uyruklu kişinin gözaltına alındığını yazıyordu. (1) TRT nin bu haberinden orman kesiminde yabancı uyrukluların çalıştırıldığını halk olarak öğrenmiş oldum…

2025 yılında çıkan bunca yangının çıkış nedeni tam olarak saptanamadı. Yabancıların bunda rolü var mı? Bilinmiyor. Köy, kasaba, kent ve mezraların giriş çıkışlarında kamera sistemi olmasına rağmen yangınların faillerinden çoğu neden saptanamadı?

Orman Genel Müdürlüğü yangın sezonundan önce bir takım hazırlıklar yapardı. Olası yangın çıkması beklenen bölgeler temizlenir, çıkarsa en kısa zamanda söndürülürdü. Bu konuda çok yazı yazdım tekrar etmeyeceğim. Yapılan idari düzenlemeden bahsedeceğim…

Yangın çıkan ormanlık bölgeler, ne tesadüfse maden sahası olarak ilan edilen ve ihale edilen bölgeler olduğu iddiası basına yansımıştır… 

Batı Anadolu’da yangınlar Çanakkale hariç, Büyükşehir belediyesi olan illerde çıkmış bazıları haftalar sürmüştür. Yangınların önlenememesinde köylerin mahalleye dönüştürülmesinin payı vardır…

Anadolu Selçuklularından 20. Yüzyıla kadar geçen sürede orman alanlarında yanan ağaçlarını ya da kesimi yapılması gereken ağaçların kesimi ve ormanını temizlik işleri, “Tahtacı” denen, öz be öz Türk olan vatandaşlara ihale edilirdi…

Tahtacılar, ormanı, Türk vatanını canından çok seven, vatan toprakları için gözünü kırpmadan canını veren, dürüst ve çalışkan insanlardır. Onlar ormanı, ağacı her türlü tehlikeden gözü gibi korur…

Ormanda ağaç kesimi ve temizleme işini yüzyıllardır yapan, ağacı, ormanı seven, gözü gibi koruyan Tahtacı vatandaşlardan alınıp, Türk vatanı ile gönül bağı bulunmayan ne olduğu belirsiz yabancı uyruklulara neden ihale edildi?

Osmanlı döneminde orman ilgili ilk düzenleme, “XV. ve XVI. Yüzyılda yapıldı. İzinsiz ağaç kesimi yasaklandı, ormanın korunması ve yönetimi Tersane amirlerine, Koru Ağalarına ve Dağ Mimarlarına verildi.” (2)

1870 yılında Orman Nizamnamesi çıkarılmış, 1937 yılına kadar uygulamada kalmış, 1956 Yılında, bu gün yürürlükte olan 6831 Sayılı Orman Yasası kabul edildi. Anadolu ormanlarının ilk tahrip edilmesi sürecinin, “tarihçi Theophrastus ile Strabo’nun aktarımlarından Büyük İskender’in istilası ile başladığını” (3) öğrenmekteyiz… 

Orman tahribi, ağaç katliamı sadece yasaya uyulmaması, kaçak ağaç kesimi ile olmaz. Tahribat, bazen maden aranması, turizm yatırımları, jeotermal sondaja izin verilmesiyle, bu konudan yasa çıkarmasıyla olur…

Nüfusun artması, çevre kirliliği, küresel kuraklık, açlık, susuzluk ve çölleşme kapımıza dayandı. Geleceğin dünyasını temiz suya, temiz havaya, temiz toprağa ve sağlıklı ormana sahip ülkeler şekillendirecektir…

KAYNAK:

1-https://www.trthaber.com/haber/turkiye/karabukte-orman-yangini-5-gozalti-918513.html

2- İlhan Gülen-Metin Özdönmez, Türkiye’de Orman Ve Ormancılık. Bilim Teknik Dergisi 168. Sayı, S. 21

3-Age makale S.21